In de schaduw van zijn naderende dood blikt George Orwell terug op een leven gewijd aan het ontmaskeren van macht en manipulatie.
Orwell: 2+2=5 is door Rick Schuttinga op 1 december 2025 beoordeeld met een 8 / 10.
Hoeveel is 2+2? Dat is 4. En wat als ik zeg dat het 5 is, hoeveel is 2+2 dan? 4! Nee, 2+2=5! Oké, als jij dat wilt dan is het 5. Nee, nee, nee, je kunt niet zomaar zeggen dat 2+2 5 is, je moet het zelf geloven!
Het is Nieuwspraak uit George Orwell's meesterwerk 1984, het idee om het denken door taal te manipuleren. Want als je iets niet onder woorden kunt brengen, kun je het dan wel denken? Mensen jouw wil opleggen en ze zelfs laten denken zoals jij wilt.
‘De drie partijslogans zijn moeiteloos aan ingrijpende gebeurtenissen te koppelen.’
In Orwell: 2+2=5 leest verteller Damian Lewis uit Orwell's dagboek als zijnde de schrijver zelf. Aan de hand van de drie partijslogans van de totalitaire partij INGSOC - Oorlog is vrede, Vrijheid is slavernij en Onwetendheid is kracht - maakt filmmaker Raoul Peck de vergelijking met het moderne leven sinds 1933.
De drie partijslogans zijn moeiteloos aan ingrijpende gebeurtenissen te koppelen, zonder ingewikkelde of vergezochte connecties. Het is misschien makkelijk, maar de gelijkenis is treffend. Orwell's dystopische toekomstbeeld en vandaag de dag verschillen niet zoveel van elkaar, met decennialang opborrelend fascisme, ongelijkheid en onderdrukking. En rijken die alsmaar rijker worden en zelfs hun vinger in de politieke pap roeren.
Orwell: 2+2=5 is niet zozeer een documentaire, meer een essay - en al helemaal niet activistisch. Peck zet een fantasiewereld af tegen de wereld anno nu en toont daarmee dat George Orwell naast begenadigd schrijver wellicht ook beschikte over voorspellende gaven. In hoeverre wordt 1984 werkelijkheid, als we daar al niet in leven?
